‘Masterclass’ steinerpedagogie voor ouders op het Fok-forum [6]

[Dit is de zesde uit een reeks lezingen die Pieter HA Witvliet onder de schuilnaam Vrijeschoolachtergrond op het Fok-forum gaf]

‘Waarbij ik er alleen maar was voor de hand- en spandiensten’

Ik gaf al eerder een voorbeeld van het aanleren van bepaalde technieken; daarin ben je niet zo vrij: de materialen vragen nu eenmaal hun eigen behandeling. Zoals onterecht wordt verondersteld belemmer je daarmee een kind helemaal niet in zijn uitingen. Ik weet ook dat je door zelf te experimenteren vaak meer leert en waar het kan doe je dat ook. Maar dat kan niet overal.

Als ik nog even terugkom op het ‘schilderen tegen de haren’. Als ik voordoe ‘hoe de volwassenen dit doen’ (en dat vindt een kind heel fijn hoor, iets doen zoals de ‘groten’ dat doen) wil dat niet zeggen dat er geen kinderen zijn die het anders doen. Die ontdekken dan (met de penselen die ik gebruikte) dat de verf dan naar alle kanten spat en dus ook op de mooie witte blouse van de buurvrouw – zie daar het Pruisisch blauw maar eens uit te krijgen).
Ik had het over een opdracht: maak zoveel mogelijk verschillende nuances groen. Daarmee kan ieder kind naar hartenlust zijn eigen kleurencompositie maken.
Bij drie kleuren: rood – geel blauw – liet ik ze bv. zonder opdracht werken. ‘Ga er maar eens mee aan de slag’. Dan werden de meeste schilderingen veelal bruin.
Een week later was dan de opdracht dat er minder bruin in moest zitten.
Blokfluit: hoe je die aan je mond zet en hoe je je vingers erop zet, ligt vast. Kun je eenmaal wat spelen, dan kun je ook eigen melodietjes maken. Geldt ook voor de muziekles. Er werden eigen muziekstukjes gemaakt; met eigen begeleiding op trom, met triangel enz. Ook met de instrumenten die de kinderen thuis bespeelden.
Handenarbeid: als kennismaking ging ik vaak met ze naar het bos om takken, stukjes hout te zoeken, waarin ‘wat te zien was’. Vaak zagen ze er een draak, een vogel, een slang enz. in.
De techniek van het houtsnijden ligt vast. Experimenteren kan hier niet – behalve als je (diepe) snijwonden op de koop toe neemt – de mesjes zijn scherp!
Later uit stukjes hout bv. wel weer ‘klassikaal’allemaal een muis; maar daarna weer een vorm die ook uit een blokje hout kan. Sommigen maakten een dolfijn, een otter, een orka, een (wal)vis enz.
In een ander jaar: holle en bolle vormen: de lepel bv. Sommige kinderen een lepeltje voor de suikerpot; een jongen uit een groot gezin: een flinke pollepel.
Naast gegeven toneelstukjes en het uitbeelden van gedichten – zie de fabel waarnaar ik even terug via een link verwees), maar ook door de kinderen zelf gemaakte toneelstukken, sketches; een schimmenspel om op te voeren in de lagere klassen, waarbij ik er alleen maar was voor de hand- en spandiensten (materiaal, elektra)
Met het tekenen al net zo: bepaalde techniek (de wasblokjes) leer je met aanwijzingen – wat je produceert is dan eens een opdracht, dan weer een illustratie bij de lesstof en dan weer iets wat je helemaal zelf mag weten. Dat laatste doen de kinderen ook heel graag en ik gaf ze daar alle ruimte voor. Ook iets maken met een ander kind.

dPieter HA Witvliet, dinsdag 10 december 2013

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s